Անհատական էքսկուրսիա. Էջմիածին, Սբ. Հռիփսիմե, Սբ. Գայանե, Գաթայի պատրաստում, Ոսկենի գինու գործարան
Էջմիածնի Մայր Տաճար, Սբ. Հռիփսիմե եկեղեցի, Սբ. Գայանե եկեղեցի, Գաթայի պատրաստման վարպետաց դաս, Ոսկենի գինու գործարան
1. Էջմիածնի Մայր Տաճար
50-60 րոպե
Հնագույն հարթավայրի լռության մեջ՝ լեռների անշարժ հայացքի տակ, վեր է խոյանում Էջմիածնի Մայր Տաճարը՝ սրբավայր, որտեղ, ըստ ավանդության, երկինքն անգամ դիպել է երկրին։ Ասվում է, որ տեսիլքում Սուրբ Գրիգոր Լուսավորիչը տեսավ Քրիստոսին՝ ձեռքին ոսկե մուրճ, որով Նա խփեց հողին՝ ցույց տալով այն վայրը, որտեղ պիտի կանգնի տաճարը։ Այսպես ծնվեց Էջմիածինը՝ «Միածինն իջավ», որը դարձավ Հայաստանի հոգևոր սիրտը։
Տաճարը կառուցվեց IV դարում, այն ժամանակ, երբ Հայաստանը դարձավ առաջին երկիրը, որը պետական կրոն հռչակեց քրիստոնեությունը: Այդ օրվանից այն հավատի ու հավերժ հույսի խորհրդանիշ դարձավ։
Էջմիածնի Մայր Տաճարի պատերը ականատես են եղել թագադրությունների և սգո արարողությունների, լսել են թագավորների ու խոնարհ ուխտավորների աղոթքները։ Այստեղ ամեն քար իր մեջ պահում է դարերի շունչը։
Տաճարին հարում են Սուրբ Հռիփսիմեի, Սուրբ Գայանեի և Սուրբ Շողակաթի եկեղեցիները՝ նվիրված այն կույս նահատակներին, որոնց արյունը սրբագործեց այս հողը։ Ներսում օդը լցված է խունկի բույրով, լամպերի մեղմ լույսով ու դարավոր աղոթքների շշուկով։ Այստեղ ժամանակը կորցնում է իր իշխանությունը, և յուրաքանչյուր այցելու զգում է, որ պատկանում է մեծ պատմության, որտեղ հավատը, զոհողությունը և սերը միահյուսված են։
Այսօր, ընդգրկված ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցուցակում, Էջմիածինը շարունակում է լուսավորել որպես հոգևոր փարոս՝ ուղղություն ցույց տալով միլիոնավոր սրտերի։
Տաճարը կառուցվեց IV դարում, այն ժամանակ, երբ Հայաստանը դարձավ առաջին երկիրը, որը պետական կրոն հռչակեց քրիստոնեությունը: Այդ օրվանից այն հավատի ու հավերժ հույսի խորհրդանիշ դարձավ։
Էջմիածնի Մայր Տաճարի պատերը ականատես են եղել թագադրությունների և սգո արարողությունների, լսել են թագավորների ու խոնարհ ուխտավորների աղոթքները։ Այստեղ ամեն քար իր մեջ պահում է դարերի շունչը։
Տաճարին հարում են Սուրբ Հռիփսիմեի, Սուրբ Գայանեի և Սուրբ Շողակաթի եկեղեցիները՝ նվիրված այն կույս նահատակներին, որոնց արյունը սրբագործեց այս հողը։ Ներսում օդը լցված է խունկի բույրով, լամպերի մեղմ լույսով ու դարավոր աղոթքների շշուկով։ Այստեղ ժամանակը կորցնում է իր իշխանությունը, և յուրաքանչյուր այցելու զգում է, որ պատկանում է մեծ պատմության, որտեղ հավատը, զոհողությունը և սերը միահյուսված են։
Այսօր, ընդգրկված ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային ժառանգության ցուցակում, Էջմիածինը շարունակում է լուսավորել որպես հոգևոր փարոս՝ ուղղություն ցույց տալով միլիոնավոր սրտերի։
2. Սբ. Հռիփսիմե եկեղեցի
20-30 րոպե
Հին Էջմիածնի դարպասների դիմաց՝ արևոտ բլրի վրա, բարձրանում է Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցին՝ Աստծո հանդեպ սիրո քարե վկայություն, որ ուժով գերազանցում է թե՛ վախը, թե՛ մահը: Լեգենդները պատմում են հիասքանչ Հռիփսիմեի մասին, որի սիրտը պատկանում էր ոչ թե երկրային կիրքերին, այլ հավատքին։ Թագավոր Տրդատ Գ-ն, հմայված Հռիփսիմեի գեղեցկությամբ, նրան առաջարկեց իր ձեռքն ու գահը, սակայն Հռիփսիմեն մերժեց նրան՝ ընտրելով Քրիստոսին ծառայելու ուղին։ Սաստիկ զայրացած թագավորը հրամայեց նրան խոշտանգել և մահապատժի ենթարկել, և Հռիփսիմեի արյամբ սրբացած հողը դարձավ սրբավայր։
VII դարում այստեղ կառուցվեց տաճար՝ հավերժացնելու Հռիփսիմեյի հիշատակը և պահպանելու նրա հավերժ հանգիստը։ Եկեղեցու հզոր քարե պատերը արտացոլում են խաչաձև գմբեթավոր հայկական ճարտարապետության վեհությունը, իսկ նրա խստաշունչ ուրվագիծը հեռվից կանչում է ուխտավորին։ Եկեղեցու ներսում՝ խորանի տակ, ամփոփված են սուրբ Հռիփսիմեի մասունքները, և այստեղ յուրաքանչյուր հավատացյալ զգում է նրա հոգու զորությունը։
Ուխտավոր լինես թե պատահական ճամփորդ, այս վայրից հեռանում ես այլ մարդ՝ զգալով, թե դիպել ես հավերժությանը։ Այսօր, ընդգրկված լինելով ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային մշակութային ժառանգության ցուցակում, Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցին շարունակում է մնալ հավատի լույս և անսասան նվիրվածության խորհրդանիշ։
VII դարում այստեղ կառուցվեց տաճար՝ հավերժացնելու Հռիփսիմեյի հիշատակը և պահպանելու նրա հավերժ հանգիստը։ Եկեղեցու հզոր քարե պատերը արտացոլում են խաչաձև գմբեթավոր հայկական ճարտարապետության վեհությունը, իսկ նրա խստաշունչ ուրվագիծը հեռվից կանչում է ուխտավորին։ Եկեղեցու ներսում՝ խորանի տակ, ամփոփված են սուրբ Հռիփսիմեի մասունքները, և այստեղ յուրաքանչյուր հավատացյալ զգում է նրա հոգու զորությունը։
Ուխտավոր լինես թե պատահական ճամփորդ, այս վայրից հեռանում ես այլ մարդ՝ զգալով, թե դիպել ես հավերժությանը։ Այսօր, ընդգրկված լինելով ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային մշակութային ժառանգության ցուցակում, Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցին շարունակում է մնալ հավատի լույս և անսասան նվիրվածության խորհրդանիշ։
3. Սբ. Գայանե եկեղեցի
20-30 րոպե
Էջմիածնի հնագույն սրբավայրերից առանձնանում է Սուրբ Գայանե եկեղեցին, որը կարծես լինի առաջին քրիստոնյա նահատակների հիշատակի լուռ պահապանը։ Եկեղեցին կանգնած է մայր տաճարից հարավ՝ այն վայրում, որտեղ, ըստ ավանդության, իր հավատքի համար նահատակվել է Սուրբ Հռիփսիմեի դաստիարակ Գայանեն, և որտեղ նրա թափված արյունը սրբացրեց հողը:
630 թվականին Կաթողիկոս Եզրը հրամայեց կառուցել այս եկեղեցին՝ հավերժացնելու այն կնոջ սխրանքը, որի տոկունությունը դարձավ վաղ քրիստոնեության խորհրդանիշը Հայաստանում։ Եկեղեցու ճարտարապետությունը խիստ ու ներդաշնակ է. գմբեթավոր բազիլիկա, որը դարերի ընթացքում մնացել է անսասան։ 1652 թվականին եկեղեցին ենթարկվեց վերականգնման՝ պահելով իր վեհաշուք պարզությունը, իսկ ավելի ուշ արևմտյան ճակատին ավելացվեց բարձրաստիճան հոգևորականների համար դամբարանային սրահ, որտեղ ամեն մի քար պատմության վկա է։
Հարավային խորանում՝ սրբատան ապսիդի մոտ հանգչում են սուրբ Գայանեի մասունքները, իսկ տաճարի լռությունը կարծես պահպանում է նրա հավերժական հանգիստը։ Նեղ պատուհաններից ներս թափանցող արևի շողերը խաղում են հնագույն պատերի վրա, և թվում է՝ ժամանակը այստեղ կանգ է առել։
Սուրբ Գայանեն ոչ միայն հոգևոր խորհրդանիշ է, այլև համաշխարհային ժառանգության մաս: Տաճարը ընդգրկված է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային մշակութային ժառանգության ցուցակում, և այստեղ յուրաքանչյուր այց դառնում է ուխտագնացություն դեպի հայ հավատքի արմատները։
630 թվականին Կաթողիկոս Եզրը հրամայեց կառուցել այս եկեղեցին՝ հավերժացնելու այն կնոջ սխրանքը, որի տոկունությունը դարձավ վաղ քրիստոնեության խորհրդանիշը Հայաստանում։ Եկեղեցու ճարտարապետությունը խիստ ու ներդաշնակ է. գմբեթավոր բազիլիկա, որը դարերի ընթացքում մնացել է անսասան։ 1652 թվականին եկեղեցին ենթարկվեց վերականգնման՝ պահելով իր վեհաշուք պարզությունը, իսկ ավելի ուշ արևմտյան ճակատին ավելացվեց բարձրաստիճան հոգևորականների համար դամբարանային սրահ, որտեղ ամեն մի քար պատմության վկա է։
Հարավային խորանում՝ սրբատան ապսիդի մոտ հանգչում են սուրբ Գայանեի մասունքները, իսկ տաճարի լռությունը կարծես պահպանում է նրա հավերժական հանգիստը։ Նեղ պատուհաններից ներս թափանցող արևի շողերը խաղում են հնագույն պատերի վրա, և թվում է՝ ժամանակը այստեղ կանգ է առել։
Սուրբ Գայանեն ոչ միայն հոգևոր խորհրդանիշ է, այլև համաշխարհային ժառանգության մաս: Տաճարը ընդգրկված է ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային մշակութային ժառանգության ցուցակում, և այստեղ յուրաքանչյուր այց դառնում է ուխտագնացություն դեպի հայ հավատքի արմատները։
Գաթայի պատրաստման վարպետաց դաս
20-30 րոպե
Գաթան հայկական խոհանոցի ամենասիրելի և ամենահայտնի քաղցրավենիքներից է, որը դարեր շարունակ առանձնահատուկ տեղ է ունեցել տոնական սեղանների վրա։ Այն թխում են թե՛ ավանդական թոնրում, թե՛ վառարանում: Նրա յուրահատուկ բույրն ու համը գաթան դարձրել են տան ջերմության ու հարմարավետության իսկական խորհրդանիշ։ Գաթան սովորաբար կլոր, կարկանդակային ձև ունի և առանձնանում է իր «խորիզ» կոչվող միջուկով, որը ալյուրի, կարագի, շաքարի և վանիլի նուրբ խառնուրդ է՝ տալով գաթային փշրվող ու նուրբ կառուցվածք։ Որոշ բաղադրատոմսերում ավելացվում են նաև ընկուզեղեն՝ ավելի հարուստ և խորը համ տալու համար:
Հայաստանի յուրաքանչյուր տարածաշրջան խնամքով է պահպանում գաթա պատրաստելու իր գաղտնիքը, այդ պատճառով էլ նրա ձևը, չափը և զարդարանքը կարող են զգալիորեն տարբերվել, բայց միշտ պահպանվում է գաթայի յուրահատուկ հմայքը։ Արտաշատում գաթան հաճախ բարակ և երկարավուն է, մինչդեռ Գավառում այն փափուկ է, շքեղ և զարդարված հատուկ նախշերով։
Վարպետաց դասի ընթացքում հյուրերը ոչ միայն ծանոթանում են գաթայի հետ կապված ավանդույթներին և թխելու առանձնահատկություններին, այլև սեփական գաթան պատրաստելու հնարավորություն են ստանում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում զարդարանքին, քանի որ այս քաղցրավենիքի տեսքը ոչ պակաս կարևոր է, քան համը։
Այս «համեղ» վարպետաց դասի ընթացքում Դուք կբացահայտեք քաղցրավենիքի թխման և զարդարման գաղտնիքները: Համտեսը ներառված է արժեքի մեջ:
Հայաստանի յուրաքանչյուր տարածաշրջան խնամքով է պահպանում գաթա պատրաստելու իր գաղտնիքը, այդ պատճառով էլ նրա ձևը, չափը և զարդարանքը կարող են զգալիորեն տարբերվել, բայց միշտ պահպանվում է գաթայի յուրահատուկ հմայքը։ Արտաշատում գաթան հաճախ բարակ և երկարավուն է, մինչդեռ Գավառում այն փափուկ է, շքեղ և զարդարված հատուկ նախշերով։
Վարպետաց դասի ընթացքում հյուրերը ոչ միայն ծանոթանում են գաթայի հետ կապված ավանդույթներին և թխելու առանձնահատկություններին, այլև սեփական գաթան պատրաստելու հնարավորություն են ստանում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում զարդարանքին, քանի որ այս քաղցրավենիքի տեսքը ոչ պակաս կարևոր է, քան համը։
Այս «համեղ» վարպետաց դասի ընթացքում Դուք կբացահայտեք քաղցրավենիքի թխման և զարդարման գաղտնիքները: Համտեսը ներառված է արժեքի մեջ:
4. Ոսկենի գինու գործարան
100-120 րոպե
Այս գինեգործարանի պատմությունը սկսվում է 1920-ականների սկզբին, երբ գործարար Սմբատ Մաթևոսյանը Բոստոնից վերադարձավ իր պատմական հայրենիքը և Արարատյան դաշտում հիմնեց խաղողի այգի։ Սակայն քաղաքական փոթորկոտ իրադարձությունների հետևանքով այգին շուտով բռնագանձվեց բոլշևիկների կողմից, և նրա երազանքը տասնամյակներով ընդհատվեց։ Միայն 2008 թվականին Մաթևոսյանի ժառանգներին հաջողվեց վերադարձնել ընտանեկան այգին և նոր կյանք տալ նրան՝ ստեղծելով ժամանակակից գինեգործարան, որտեղ անցյալը միահյուսվում է նորարարական մոտեցումների հետ։
Այսօր այցելուները կարող են շրջել գործարանում ու ծանոթանալ մի ընտանիքի պատմությանը, որի յուրաքանչյուր էջը լի է հողի և գինեգործության հանդեպ սիրով։ Այստեղ գինին պատրաստվում է բացառապես տեղական խաղողի տեսակներից՝ պահպանելով հայկական բնության իսկական ոգին և հարուստ համը։
Համտեսը դառնում է զգացմունքների տոն: Յուրաքանչյուր գինի կարծես պատմում է սերունդների շարունակականության, տոկունության և նվիրումի մասին։ Այցելությունը վերածվում է յուրահատուկ ճանապարհորդության, որտեղ գինու համը դառնում է հիշողության և վերածննդի խորհրդանիշ։
Գործում են համտեսի հետևյալ փաթեթները.
Ամրագրումները կատարվում են նախապես:
Այսօր այցելուները կարող են շրջել գործարանում ու ծանոթանալ մի ընտանիքի պատմությանը, որի յուրաքանչյուր էջը լի է հողի և գինեգործության հանդեպ սիրով։ Այստեղ գինին պատրաստվում է բացառապես տեղական խաղողի տեսակներից՝ պահպանելով հայկական բնության իսկական ոգին և հարուստ համը։
Համտեսը դառնում է զգացմունքների տոն: Յուրաքանչյուր գինի կարծես պատմում է սերունդների շարունակականության, տոկունության և նվիրումի մասին։ Այցելությունը վերածվում է յուրահատուկ ճանապարհորդության, որտեղ գինու համը դառնում է հիշողության և վերածննդի խորհրդանիշ։
Գործում են համտեսի հետևյալ փաթեթները.
- Տարբերակ 1` 2-3 տեսակ գինիների համտես և խորտիկներ՝ անձը 28.36 USD;
- Տարբերակ 2` 2-3 տեսակ գինիների համտես և նախաճաշ՝ անձը 32.41 USD;
- Տարբերակ 3` 3-4 տեսակ գինիների համտես և ճաշ՝ անձը 45.91 USD:
Ամրագրումները կատարվում են նախապես:
Ներառված է
-
Փորձառու վարորդներ
-
Օդորակիչով մեքենաներ
-
Շշալցված ջուր
-
Մեկնարկը (ավարտը) Երևանում ցանկացած վայրից
-
Տրանսպորտային միջոցի և ուղևորների ապահովագրություն
-
Լրացուցիչ կանգառներ երթուղում
-
Վարպետաց դաս և համտես
Ներառված չէ
-
Զգալի շեղումներ երթուղուց
-
Աուդիոգիդեր
-
Wi-Fi տրանսպորտում
Առանձնահատկություններ
- Մուտքի վճարը հաշվարկված է գինու համտեսի «Տարբերակ 1» փաթեթի հիման վրա
- Ուսումնասիրեք ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի Համաշխարհային մշակութային ժառանգության անկրկնելի տեսարժան վայրերը
- Այցելեք աշխարհում առաջին քրիստոնեական տաճարը
- Բացահայտեք գաթայի պատրաստման «քաղցր» գաղտնիքները
- Զգացեք հայկական գինու յուրատեսակ համը
Ամրագրման պայմաններ
Չեղարկում և փոփոխում
Ծանոթացեք մեր էքսկուրսավարների հետ
Մանյա Գևորգյան
RU
HY
EN
Աշխատում եմ որպես զբոսավար 2015թ.-ից։ Մինչ օրս յուրաքանչյուր էքսկուրսիա ինձ համար մեծ դրական լիցքերի աղբյուր է։ Տուրերի ընթացքում Դուք ոչ միայն կծանոթանաք տեսարժան վայրերին, երկրի պատմությանը և ճարտարապետական առանձնահատկություններին, այլև կզգաք հայկական էմոցիոնալ մտածելակերպի և ապրելակերպի ողջ հմայքը։
Անահիտ Ասլանյան
RU
Կրթությունս՝ երաժշտական-մանկավարժական և մշակութաբանական։ Աշխատել եմ զբոսաշրջության, կրթության և մշակույթի ոլորտներում՝ Ռուսաստանում և Հայաստանում։ Ներկայումս աշխատում եմ որպես էքսկուրսավար Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտում և «Հյուր սերվիս» ընկերությունում։ Որպես հումանիտար կրթությամբ և մշակութաբանական մտածողությամբ մարդ՝ ձգտում եմ ներկայացնել իմ հայրենիքը հնարավորինս լիարժեք, որպեսզի զբոսաշրջիկների մոտ ձևավորվի ընդհանուր պատկերացում հայ ժողովրդի պատմության և արվեստի մասին։ Հատուկ ուշադրություն եմ դարձնում մտածողական առանձնահատկություններին, որպեսզի Հայաստան այցելությունը լինի հիշարժան և դրական։ Շարունակում եմ սովորել և կիսվել նոր գիտելիքներով։
Անահիտ Ղազարյան
RU
Ես Անահիտ Ղազարյանն եմ, և 2015թ.-ից սկսած սիրահարված եմ Հայաստանին, որի մասին մշտապես ուզում եմ պատմել։ Համեցե՛ք Հայաստան։ Վստահեցնում եմ՝ Ձեր այցը կանցնի գեղեցիկ, հեշտ, համեղ ու ուրախ։ Եկե՛ք միասին բացահայտենք Հայաստանը, վայելենք ու «սիրահարվենք»։ Չեմ սիրում առասպելներ և դրանց մասին պատմում եմ ծայրահեղ անհրաժեշտության դեպքում՝ այն էլ միայն իրական պատմական դեպքերի մասին։ Քանի որ ծնվել եմ անցած դարի կեսերին, որոշ իրադարձությունների մասին պատմում եմ ոչ թե որպես պատմաբան, այլ որպես ականատես։
Արմինե Ջուլհակյան
RU
HY
Բարև։ Ես Արմինեն եմ՝ Հայաստանում Ձեր էքսկուրսավարը։ Ինձ հետ Դուք կբացահայտեք ոչ միայն հայտնի տեսարժան վայրերը, այլև իմ երկրի թաքնված գոհարները։
Ձեզ կարող է հետաքրքրել նաև՝
