Սևանա լիճ. լողալուց բացի ժամանցի այլ տարբերակներ
Ամենաթարմ
Գնահատական. 5
Հաճախ «Հայաստանի կապույտ մարգարիտ» կոչվող Սևանը երկրի ամենաթանկարժեք գանձերից մեկն է։ Մոտ 2000 մ բարձրության վրա գտնվող և շուրջ 1200 ք. կմ մակերես ունեցող այս լիճը համարվում է աշխարհի ամենամեծ բարձրլեռնային քաղցրահամ լճերից մեկը։
Քանի որ Սևանը գտնվում է Երևանից ընդամենը մեկ ժամվա ճանապարհի վրա, այն միշտ եղել է մայրաքաղաքից արագ հանգիստ կազմակերպելու լավագույն տարբերակներից մեկը: Ամռան հանգստյան օրերին այստեղ են գալիս ոչ միայն Երևանից, այլև Հայաստանի տարբեր անկյուններից՝ վայելելու մաքուր լեռնային օդը, լողալու զով ջրում և համտեսելու ափին պատրաստված իշխանն ու խեցգետինը: Այսպիսով, Սևանն ամենահասանելի և ամենասիրելի հանգստավայրերից մեկն է։Սևանն այն ուղղությունն է, որը տարվա ցանկացած եղանակին հագեցած է պատմությունով, հոգևոր արժեքներով, համեղ կերակուրներով և ժամանցի ակտիվ տարբերակներով։ Լճի ափին գտնվող վանքերն ու տեղական արտադրանքներով լի շուկաները Ձեր այցը կդարձնեն յուրահատուկ ու նոր բացահայտումներով լի։
Պատրա՞ստ եք բացահայտել Սևանը նորովի։ Ահա, թե որտեղից սկսել:
Այցելեք Սևանավանք
Սևանի ամենահայտնի տեսարժան վայրը՝ Սևանավանքը, գտնվում է թերակղզում, որը ժամանակին՝ մինչև 20-րդ դարում ջրի մակարդակի նվազումը, եղել է կղզի: Հիմնադրված լինելով 874 թ.-ին՝ Աշոտ Ա թագավորի դուստր, արքայադուստր Մարիամի կողմից, այն դարեր շարունակ եղել է ուսուցման և ձեռագրերի կարևոր կենտրոն։ Սև հրաբխային տուֆից կառուցված Սբ. Առաքելոց և Սբ. Աստվածածին եկեղեցիներն ուրույն կերպով զարդարում են լճի կապույտ հորիզոնը։
Քարե աստիճաններով վերելքը կարճատև է, այդ ընթացքում կարող եք ուսումնասիրել լճի գեղեցիկ շրջակայքը։ Հասնելուն պես Ձեր առջև կբացվի Սևանա լճի և շրջապատող լեռների հիասքանչ համայնապատկերը։ Արևածագը լճի մակերեսը լուսավորում է ոսկեգույն շողերով, դե իսկ մայրամուտն այն փայլեցնում է վարդագույնի և մանուշակագույնի երանգներով։
Սևանավանք
Ուսումնասիրեք Նորատուսի խաչքարերը
Սևանից ընդամենը 30 րոպե հեռավորության վրա գտնվում է Նորատուսի միջնադարյան գերեզմանատունը, կարծես, ձգվելով դեպի անվերջություն։ Այստեղ պահպանվում է Հայաստանում խաչքարերի ամենամեծ հավաքածուն՝ շուրջ հազար օրինակ, որոնք թվագրվում են 9-րդ դարից մինչև 17-րդ դարերով։ Յուրաքանչյուր խաչքար յուրահատուկ է՝ զարդարված մանրակրկիտ փորագրություններով՝ խաչերով, վարդանման նախշերով, խաղողի վազերով և նույնիսկ առօրյա կյանքի մանրապատկերային տեսարաններով։
Քայլելով այս քարերի միջով՝ թվում է, թե հայտնվել եք բացօթյա թանգարանում։ Այստեղ տիրում է լռության և հավերժության մթնոլորտ, ասես քարերն իրենք են շշնջում անցած սերունդների պատմությունները։ Տեղացիները սիրում են պատմել Նորատուսի խաչքարերի հետ կապված մի շարք լեգենդներ։ Ասվում է, որ Լենկ-Թեմուրի արշավանքների օրերին գյուղացիները խաչքարերի վրա սաղավարտներ են հագցրել՝ ստեղծելով համախմբված հսկայական զորքի տպավորություն, և հենց այդ հնարքով հաջողվել էր վախեցնել նվաճողին։
Նորատուսի խաչքարեր
Համտեսեք Սևանի թարմ իշխանն ու խեցգետինը
Սևանը հայտնի է իր ձկնատեսակներով, հատկապես՝ իշխան ձկով, որը ժամանակին մատուցվում էր միայն ազնվականներին։ Այսօր լճի ափին գործող ռեստորաններն այն մատուցում են խորոված կամ եփված տարբերակով, համեմում խոտաբույսերով՝ ուրցով, թարխունով, և մատուցում թարմ բանջարեղենով: Խեցգետինը Սևանի մյուս հայտնի ուտեստն է: Այն սովորաբար եփում են խոտաբույսերով, մատուցում սխտորով պատրաստված սոուսով կամ զուգակցում հայկական սպիտակ գինու հետ։
Ամառային երեկոներին լճի ափին գտնվող ռեստորանները լեցուն են թե տեղացիներով, թե զբոսաշրջիկներով, որոնք վայելում են այս համեղ կերակրատեսակները՝ դեպի լիճ նայող տեսարանով։
Ճաշ Սևանի ափին
Զբոսնեք նավով կամ թիավարեք
Սևանը լրիվ այլ տեսանկյունից բացահայտել կարելի է նավով զբոսանքի կամ թիավարելու միջոցով։ Առաջարկվում են նավարկության շատ տարբերակներ՝ փոքր նավակներից, ջրային հեծանիվներից մինչև ընդարձակ զբոսանավեր: Լճի վրա նավարկելը տալիս է անսահման տարածության զգացողություն. ջուրը ձգվում է մինչ հորիզոն ու, ասես, կորում լեռների գրկում։Առավոտյան խաղաղ ժամերին լիճը հայելու պես արտացոլում է երկինքը, իսկ կեսօրին քամին ուժգնանում է՝ ստեղծելով ալիքներ, որոնք նավարկությունն ավելի հետաքրքիր են դարձնում։ Մայրամուտի ժամերին նավարկությունն առանձնահատուկ է․ հորիզոնը դանդաղորեն պատվում է նարնջագույնի ու վարդագույնի նուրբ գույներով, և լեռներից իջնող զովը պարուրում է լիճը։
Նավարկություն Սևանա լճում
Գնացեք արշավի կամ ընտրեք վրանային ճամբարը
Սևանի տարածաշրջանը իսկական դրախտ է բնության սիրահարների համար։ Արահետները տանում են դեպի խիտ սոճիներով ծածկված անտառներ, ծաղիկներով պատված մարգագետիններ և լեռնալանջեր, որտեղից բացվում է շողշողուն լճի տեսարանը։ Հաճախ այցելվող արահետները ներառում են ինչպես կարճ վերելքը դեպի Սևանավանքի դիտակետը, այնպես էլ երկար ու բարդ երթուղիներ՝ Գեղարքունիքի լեռնաշղթայի միջով։
Տեղացիների համար Սևանի ափին ճամբարելը վաղուց դարձել է սիրված սովորույթ: Ընտանիքները վրաններ են տեղադրում, խարույկներ վառում և գիշերում աստղաշատ երկնքի տակ: Արևի առաջին ճառագայթներով արթնանալը՝ լսելով ափին խաղացող ալիքների մեղմ ձայնը, ամենախաղաղ ու հիշվող փորձառություններից մեկն է, որ Հայաստանը կարող է առաջարկել:
Բացահայտեք Հայրավանքը և այլ վանքեր
Թեև Սևանավանքը Սևանի ափին գտնվող ամենահայտնի վանքն է, սակայն վերջինս միակը չէ: Հայրավանքը՝ կառուցված 9-12-րդ դարերում, վեր է խոյանում քարքարոտ ժայռի վրա։ Լեգենդի համաձայն՝ այն մի ժամանակ հրաշքով պաշտպանել է գյուղացիներին՝ թշնամիներից։ Այսօր «Կապույտ մարգարտի» ափին գտնվող այս վանքը հիշեցնում է բոլորին հավատքի և տոկունության մասին։ Լճի ափին տեղակայված են նաև փոքրիկ, քիչ հայտնի մատուռներ ու եկեղեցիներ։ Յուրաքանչյուրը կրում է իր պատմությունն ու առանձնահատուկ հմայքը՝ հնարավորություն տալով Ձեր ուղևորության ընթացքում միավորել բնության ուսումնասիրությունն ու մշակութային բացահայտումները։
Հայրավանք
Այցելեք տեղական շուկաներ, ձեռք բերեք հուշանվերներ
Սևանի շրջակայքում կհանդիպեք փոքրիկ ճանապարհամերձ կրպակների և շուկաների, որտեղ տեղացիները վաճառում են չրեր, մեղր, ընկույզներ և ավանդական ձեռագործ իրեր։ Ձեռագործ գորգերը, ասեղնագործ սփռոցները և փայտյա զարդերն ամենատարածված հուշանվերներից են։ Այս շուկաներում կանգ առնելը նաև հնարավորություն է հաղորդակցվելու տեղացիների հետ, լսելու նրանց պատմությունները և խթանելու ավանդական արհեստները։Ճանապարհորդեք գեղեցիկ տեսարաններով
Լճի երկայնքով մեքենայով շրջելն ինքնին մի ամբողջ փորձառություն է։ Ճանապարհին բացվում են անթիվ դիտակետեր, համայնապատկերներ, որտեղ ջուրը և լեռները, կարծես, միաձուլվում են։ Կարող եք ուսումնասիրել ոչ աղմկոտ լողափերը, պիկնիկի համար հարմար վայրերը և ձկնորսությամբ զբաղվելու գյուղերը, որտեղ կյանքի ռիթմը տարիների ընթացքում գրեթե չի փոխվել:
Հատկապես շշմեցնող է Սևան-Դիլիջան լեռնանցքը: Ոլորապտույտ լեռնային երթուղիներն անցնում են անտառների միջով և բացում համայնապատկերային տեսարաններ դեպի Սևանա լիճ։ Այս երթուղիներով ճանապարհորդությունը Սևանում Ձեր տպավորություններին մի նոր շերտ կավելացնի:
Ի՞նչ է հարկավոր իմանալ ճանապարհորդությունից առաջ
Նույնիսկ ամռան ամենատաք օրերին Սևանի ափին երեկոները կարող են զով լինել, ուստի նախընտրելի է Ձեզ հետ տաք հագուստ վերցնել: Հանգստյան օրերը՝ հատկապես հուլիս և օգոստոս ամիսներին, ամենամարդաշատն են, մինչդեռ՝ աշխատանքային օրերին այստեղ տիրում է ավելի խաղաղ մթնոլորտ։
Ճամփորդությունը կարելի է համատեղել նաև մոտակա տեսարժան վայրերի հետ, օրինակ՝ Դիլիջանով, Սևան-Դիլիջան հիասքանչ լեռնանցքով կամ Վարդենիսով. նշված վայրերը կգնահատեն հատկապես նրանք, ովքեր նախընտրում են համեմատաբար քիչ բացահայտված ուղղություններ։
Սևանի ոսկե մայրամուտը