Անհատական էքսկուրսիա. Գյումրի, Սև Բերդ, Գյումրիի կենցաղի թանգարան (Ձիթողցոնց տուն), Մարմաշենի վանք
Գյումրի, Սև Բերդ, Գյումրիի քաղաքային կենցաղի թանգարան (Ձիթողցոնց տուն), Մարմաշենի վանք
1. Գյումրի
90-110 րոպե
Շիրակի դաշտի սրտում, որտեղ սառը քամին բերում է լեռների թարմ օդը, տեղակայված է Գյումրի քաղաքը: Այստեղ անցյալն ու ներկան շնչում են միևնույն ռիթմով։ Քաղաքի հին փողոցները հիշեցնում են հին գրքի էջեր: Յուրաքանչյուր դուռ, քար ու պատշգամբ պահում է սերնդեսերունդ փոխանցված պատմություններ։
Այստեղ քայլելիս թվում է՝ կարող ես լսել դարբնի մուրճի զարկերը կամ տեսնել հին սայլ, որի կառապանը ժպտալով հրավիրում է շրջել վարպետների ու բանաստեղծների այս քաղաքում։
Գյումրու տները, կառուցված գունավոր տուֆից ու զարդարված փայտափոր պատշգամբներով, դիմացել են երկրաշարժերին ու փոթորիկներին, բայց պահպանել են իրենց հպարտ կեցվածքը և այն ջերմությունը, որ թողել են դրանք կառուցած վարպետների ձեռքերը։ Թարմ հացի բույրի ու փողոցային ջութակի մեղմ հնչյունների մեջ թևածում է յուրահատուկ ոգի՝ հին արհեստների, անկեղծ հյուրընկալության և գյումրեցու ինքնատիպ հումորի միաձուլում։
Դարեր շարունակ Գյումրին եղել է Հայաստանի մշակութային կենտրոններից մեկը։ Այստեղ է առաջին անգամ բեմադրվել Արմեն Տիգրանյանի «Անուշ» օպերան՝ հավերժ գրելով քաղաքի անունը արվեստի պատմության մեջ։ Այցելուները հաճախ հեռանում են՝ զգալով, թե այստեղ գտել են իրենց երկրորդ տունը։ Գուցե գաղտնիքն այն է, որ Գյումրին պարզապես քարտեզի կետ չէ, այլ կենդանի պատմիչ, որն իր Լեգենդներն շշնջում է յուրաքանչյուր պատրաստակամ լսողին։
Այստեղ քայլելիս թվում է՝ կարող ես լսել դարբնի մուրճի զարկերը կամ տեսնել հին սայլ, որի կառապանը ժպտալով հրավիրում է շրջել վարպետների ու բանաստեղծների այս քաղաքում։
Գյումրու տները, կառուցված գունավոր տուֆից ու զարդարված փայտափոր պատշգամբներով, դիմացել են երկրաշարժերին ու փոթորիկներին, բայց պահպանել են իրենց հպարտ կեցվածքը և այն ջերմությունը, որ թողել են դրանք կառուցած վարպետների ձեռքերը։ Թարմ հացի բույրի ու փողոցային ջութակի մեղմ հնչյունների մեջ թևածում է յուրահատուկ ոգի՝ հին արհեստների, անկեղծ հյուրընկալության և գյումրեցու ինքնատիպ հումորի միաձուլում։
Դարեր շարունակ Գյումրին եղել է Հայաստանի մշակութային կենտրոններից մեկը։ Այստեղ է առաջին անգամ բեմադրվել Արմեն Տիգրանյանի «Անուշ» օպերան՝ հավերժ գրելով քաղաքի անունը արվեստի պատմության մեջ։ Այցելուները հաճախ հեռանում են՝ զգալով, թե այստեղ գտել են իրենց երկրորդ տունը։ Գուցե գաղտնիքն այն է, որ Գյումրին պարզապես քարտեզի կետ չէ, այլ կենդանի պատմիչ, որն իր Լեգենդներն շշնջում է յուրաքանչյուր պատրաստակամ լսողին։
2. Սև Բերդ Գյումրի
20-30 րոպե
Գյումրիի հորիզոնում, որպես քարե պահապան, վեր է խոյանում Սև ամրոցը՝ 19-րդ դարի ռազմական հզորության խստաշունչ վկայությունը։ Կառուցված 1834 թ.-ին՝ այն դարձավ Ալեքսանդրապոլ անունով հայտնի քաղաքի պաշտպանական համակարգի առանցքը։ Համալիրը ներառում էր կենտրոնական Ալեքսանդրապոլի ամրոցը՝ իր երեք հսկայական դարպասներով և բակի սրտում գտնվող Սուրբ Ալեքսանդրայի եկեղեցու մոդելով, ինչպես նաև հարավային ու հյուսիսային ամրոցները, որոնք միասին կազմել էին միասնական պաշտպանական վահան։
Տեղական Լեգենդները պատմում են ստորգետնյա անցուղիների մասին, որոնք կապել են Սև ամրոցը Կարմիր ամրոցի և «Մայր Հայաստան» հուշարձանի հետ՝ քաղաքի տակ ստեղծելով գաղտնի քարե ուղիների ցանց։ Մուգ հրաբխային տուֆից կառուցված պատերը ամրոցին տվել են խիստ ու անառիկ տեսք, հատկապես տպավորիչ՝ մայրամուտի կարմրավուն երկնքի ֆոնին։
Այս հզոր կամարների ու քարե բաստիոնների միջով դեռ զգացվում է պատմության շունչը՝ զենքերի զնգոցից մինչև պահակների արձագանքող քայլերը։ Այսօր Սև ամրոցը ընդգրկված է Գյումրիի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկում՝ պահպանելով տոկունության ու ռազմական փառքի խորհրդանիշի իր կոչումը։ Նա ով բարձրանում է նրա պարիսպներին, զգում է, թե ինչպես են անցյալն ու ներկան միահյուսվում մեկ անվերջ պատմության մեջ։
Տեղական Լեգենդները պատմում են ստորգետնյա անցուղիների մասին, որոնք կապել են Սև ամրոցը Կարմիր ամրոցի և «Մայր Հայաստան» հուշարձանի հետ՝ քաղաքի տակ ստեղծելով գաղտնի քարե ուղիների ցանց։ Մուգ հրաբխային տուֆից կառուցված պատերը ամրոցին տվել են խիստ ու անառիկ տեսք, հատկապես տպավորիչ՝ մայրամուտի կարմրավուն երկնքի ֆոնին։
Այս հզոր կամարների ու քարե բաստիոնների միջով դեռ զգացվում է պատմության շունչը՝ զենքերի զնգոցից մինչև պահակների արձագանքող քայլերը։ Այսօր Սև ամրոցը ընդգրկված է Գյումրիի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկում՝ պահպանելով տոկունության ու ռազմական փառքի խորհրդանիշի իր կոչումը։ Նա ով բարձրանում է նրա պարիսպներին, զգում է, թե ինչպես են անցյալն ու ներկան միահյուսվում մեկ անվերջ պատմության մեջ։
3. Գյումրիի թանգարան (Ձիթողցոնց)
50-60 րոպե
Գյումրիի հին թաղամասերում, նեղլիկ փողոցների ու քարե տների միջից քարացած մայրամուտի նման վեր է խոյանում հրակարմիր տուֆից կառուցված առանձնատունը։ Կառուցված 1872 թվականին հաջողակ վաճառական Պետրոս Ձիթողցյանի կողմից՝ այն երբեմնի հպարտությունն էր քաղաքի, որը ականատես է եղել հնչեղ ընդունելությունների, ընտանեկան տոների ու լամպերի մեղմ լույսի տակ անցկացված խաղաղ երեկոների։ Այս տան պատերը տեսել են դարերի փոփոխությունները, բայց պահել են այն ժամանակների ջերմությունն ու փայլը, երբ Գյումրին բարգավաճում էր որպես առևտրական հարստության և մշակութային ծաղկման կենտրոն։
1984 թվականին առանձնատունը նոր շունչ ստացավ՝ վերածվելով Ազգային ճարտարապետության և քաղաքային կենցաղի թանգարանի, որտեղ յուրաքանչյուր սենյակ դարձել է քաղաքի կենդանի տարեգրքի մի էջ։ Այստեղ կենդնանանում են լուսանկարները, հիշողության մեջ հնչում են տան տերերի քայլերը, իսկ փայտի ու հնացած գործվածքների բույրը տեղափոխում է այցելուներին դեպի IX դար։ Դարակներում շարունակում է փայլել երբեմնի տոնական սեղանների սպասքը, ցուցափեղկերում պահպանված են նրբագեղ հանդերձներ, որոնցով գլխարկավոր տիկինները քայլում էին քաղաքի գլխավոր փողոցներով։ Կարծես միայն աչքերդ փակես, և կլսես սրահից հնչող ջութակի մեղմ մեղեդին, իսկ այգուց կզգաս թարմ թխվածքի բույրը։
1984 թվականին առանձնատունը նոր շունչ ստացավ՝ վերածվելով Ազգային ճարտարապետության և քաղաքային կենցաղի թանգարանի, որտեղ յուրաքանչյուր սենյակ դարձել է քաղաքի կենդանի տարեգրքի մի էջ։ Այստեղ կենդնանանում են լուսանկարները, հիշողության մեջ հնչում են տան տերերի քայլերը, իսկ փայտի ու հնացած գործվածքների բույրը տեղափոխում է այցելուներին դեպի IX դար։ Դարակներում շարունակում է փայլել երբեմնի տոնական սեղանների սպասքը, ցուցափեղկերում պահպանված են նրբագեղ հանդերձներ, որոնցով գլխարկավոր տիկինները քայլում էին քաղաքի գլխավոր փողոցներով։ Կարծես միայն աչքերդ փակես, և կլսես սրահից հնչող ջութակի մեղմ մեղեդին, իսկ այգուց կզգաս թարմ թխվածքի բույրը։
4. Մարմաշենի վանք
30-40 րոպե
Ախուրյան գետի բարձրադիր ափին` գեղատեսիլ սարահարթի վրա է գտնվում իշխան Վահրամ Պահլավունու կառուցած Մարմաշենի հոյակերտ եկեղեցական համալիրը: Այն մի հսկայական կոթող է, որի շինարարությունը սկսվել է 986թ.-ին՝ ավարտվելով 1029-ին: Գլխավոր եկեղեցին գմբեթավոր դահլիճ է, որի ճակատները մշակված են եռանկյունաձև խորշերով՝ իրենց լուսաստվերային խաղերով կենդանություն հաղորդելով կառույցին: Վանքի երկրորդ եկեղեցին կառուցված է գլխավորին կից: Այժմ պահպանված արևելյան և հյուսիսային պատերը վկայում են այն մասին, որ թե հորինվածքով, և թե ճարտարապետական մանրամասներով այն գլխավոր եկեղեցու փոքրացված կրկնօրինակումն է: Սրբատաշ կարմիր տուֆով կառուցված այս համալիրը, ընդգծվելով երկնքի կապույտ տեսարանին, աննկարագրելի տպավորություն է թողնում:
Ներառված է
-
Փորձառու վարորդներ
-
Օդորակիչով մեքենաներ
-
Շշալցված ջուր
-
Մեկնարկը (ավարտը) Երևանում ցանկացած վայրից
-
Տրանսպորտային միջոցի և ուղևորների ապահովագրություն
-
Լրացուցիչ կանգառներ երթուղում
Ներառված չէ
-
Զգալի շեղումներ երթուղուց
-
Ալկոհոլային խմիչքներ՝ ճաշով տարբերակն ընտրելու դեպքում
-
Աուդիոգիդեր
-
Wi-Fi տրանսպորտում
Առանձնահատկություններ
- Ուսումնասիրեք «արհեստների և արվեստի քաղաքը»
- Բացահայտեք տեղական ավանդույթները
- Զբոսնեք Գյումրիի հին փողոցներով, որտեղ նկարահանվել են հայկական հայտնի ֆիլմերը
Ամրագրման պայմաններ
Չեղարկում և փոփոխում
Ծանոթացեք մեր էքսկուրսավարների հետ
Գառնիկ Միրզոյան
RU
Ես Գառնիկն եմ։ 2016թ.-ից աշխատում եմ որպես զբոսավար Հայաստանում։ Եթե հոգնել եք ստանդարտ պատմություններից և լավ հումորի զգացում ունեք, ապա մենք վստահաբար կընկերանանք։ Բացահայտե՛ք Հայաստանի ամենագողտրիկ անկյունները՝ հյուրընկալ մթնոլորտում։
Գայանե Մովսիսյան
HY
EN
Բարև Ձեզ։ Ես Գայանե Մովսիսյանն եմ, աշխատում եմ որպես զբոսավար 2017թ.-ից։ Աշխատում եմ մեծ խանդավառությամբ՝ նպատակ ունենալով լավագույն ձևով ներկայացնել իմ երկիրը և մեր հյուրերի համար ստեղծել անմոռանալի պահեր։
Իննա Հովհաննիսյան
RU
Անունս Իննա է։ Ուրախ կլինեմ մեր ծանոթությանը։ Եկե՛ք Հայաստան՝ ծանոթանալու ինձ հետ և բացահայտելու իմ հայրենիքը՝ իմ ուղեկցությամբ:
Ռուզաննա Հովհաննիսյան
RU
HY
Հայաստանում գտնվելիս Ձեր բոլոր զգայարանները գործի կդրվեն՝ վայրի բնություն և ձեռագործ հրաշքներ, անկրկնելի լեռնային օդ, ազգային ուտեստների անզուգական համ, դուդուկի մեղմ հնչյուններ։ Այս ամենը զգալու համար պարզապես պետք է այցելել Հայաստան։ Համեցե՛ք։
Ձեզ կարող է հետաքրքրել նաև՝
