Անհատական էքսկուրսիա. Խոր Վիրապի վանք, Ազատի ջրամբարի դիտակետ, Գառնիի տաճար, Գեղարդ վանք

Ադմինի ընտրությունը

Խոր Վիրապի վանք, Ազատի ջրամբար, Չարենցի կամար, Գառնիի տաճար, Գեղարդի վանք

1. Խոր Վիրապի վանք

50-60 րոպե
Դիտել էջը
Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք Խոր Վիրապի վանք
Արարատյան դաշտի լայնաթև գրկում, որտեղ ձյունածածկ լեռան հսկայական հայացքի տակ դողում է օդը, վեր է խոյանում Խոր Վիրապը՝ սրբավայր, որտեղ Լեգենդը, հավատը և Հայաստանի սրտի զարկը դառնում են մեկ ամբողջություն։ Ասում են՝ այստեղ, խոր ու մութ փոսում, թագավոր Տրդատ Գ-ն ատելությամբ բանտարկեց Գրիգոր Լուսավորչին՝ իր ժողովրդին նոր լույս քարոզելու համար։ Տարիներ հոսեցին մթության մեջ, մինչև որ քարե պատերի ներսում տեղի ունեցավ հրաշք. Գրիգորի ձեռքերով բժշկվեց հենց այն թագավորը, ով հրամայել էր նրան շղթայել։ Գթասրտությամբ ցնցված Տրդատը բարձրացրեց քրիստոնեության դրոշը՝ դարձնելով Հայաստանը առաջին երկիրը, որն այն ընդունեց որպես պետական կրոն։

Այսօր այցելուները կարող են իջնել նույն նեղ խուցը՝ շնչելով այն զով օդը, որ առ այսօր կրում է անվերջ աղոթքների ծանրությունը։ Այս բլրից Արարատ լեռը այնքան մոտ է, որ թվում է՝ ձեռք մեկնես՝ կհպվես։ Առավոտյան նրա լանջերը ոսկու շողերի մեջ են լողում, իսկ երեկոյան ծածկվում են նրա կարմիր բոցերի մեջ։ Խոր Վիրապը մնում է այն վայրը, որտեղ ժամանակը կանգ է առնում, պատմության շշուկը հնչում է քամու մեջ, իսկ Արարատի տեսարանը հոգու խորքումարթնացնում է հավերժի զգացումը։

Մի զրույց կա, թե Մասիսի լանջին Նոյը տապանով վայրէջք կատարեց և այդտեղ խաղողի որթ տնկեց։ Օգոստոսին, երբ հալվում է Սիս լեռան ձյունը, խաղողն առաջին բերքն է տալիս՝ ի փառաբանում Հայկ նահապետի հաղթանակի, որով էլ սկսում է հայոց տոմարի Նոր Տարին, այժմ դա նշվում է որպես խաղողօրհնեք։ Հոկտեմբերին, երբ ձյունն իր սավանով ծածկում է Սիսի լանջերը, հայերը մաճառ են սարքում՝ ի նշանավորումն նրա, որ ժամանակն է գինի պատրաստել, այդպես էլ սկսում է գինու փառատոնը։

2. Ազատի ջրամբար

10-20 րոպե
Դիտել էջը
Ազատի ջրամբար Ազատի ջրամբար Ազատի ջրամբար Ազատի ջրամբար Ազատի ջրամբար Ազատի ջրամբար
Ազատի ջրամբարը, որ տարածվում է ծովի մակերևույթից 1050 մ բարձրության վրա, նման է բնության հայելու, որտեղ արտացոլվում են լեռները, ամպերը և երկնքի լույսերը։ Կառուցված լինելով 1976 թվականին՝ Արարատյան դաշտավայրը ոռոգելու նպատակով, այն վաղուց անցել է իր գործնական նշանակության սահմաններից և դարձել լռության ու ներշնչանքի վայր։ Այստեղ ժամանակը կարծես դանդաղում է. ցերեկը ջրի մակերեսը փայլում է արևի ոսկեգույն շողերով, իսկ գիշերը նրա վրա ծնվում են լուսնի արծաթափայլ հետքերը։

Ջրամբարը շրջապատող լեռները նրան ավելացնում են վեհություն և հիշեցնում այցելուներին հավերժության մասին։ Պարզ օրերին երկինքը և ջուրը միաձուլվում են մեկ ամբողջության մեջ՝ ստեղծելով անսահմանության զգացում։ 2.85 քկմ մակերեսով և 70 մլն խորանարդ մետր տարողությամբ այս ջրամբարը տպավորում է իր չափերով: Սակայն նրա իրական գեղեցկությունը ներդաշնակության մեջ է, ոչ թե ծավալի:

Այն ոգեշնչում է նկարիչների, լուսանկարիչների և պարզապես մարդկանք, ովքեր փնտրում են խաղաղություն քաղաքային աղմուկից հեռու։ Ամեն այց այստեղ բերում է նոր տպավորություններ. երբեմն ամպերը նկարում են անսովոր պատկերներ նրա մակերեսին, երբեմն մայրամուտը ներկում է ջուրը կրակոտ գույներով։ Ազատի ջրամբարը հանդիպում է բնության հետ, որտեղ մարդը դառնում է նրա լուռ ու վեհ բանաստեղծության վկա։

3. Չարենցի կամար

15-20 րոպե
Դիտել էջը
Չարենցի կամար Չարենցի կամար Չարենցի կամար Չարենցի կամար Չարենցի կամար Չարենցի կամար
Չարենցի կամարը ոչ միայն ճարտարապետական կառույց է, այլև Հայաստանի ու նրա սրբության՝ Արարատի հանդեպ սիրո՝ պոետիկ խորհրդանիշ: Կամարի հեղինակը ճարտարապետ Ռաֆայել Իսրայելյանն է, ով մի անգամ Գառնիի ճանապարհին կանգ առավ այս վայրում և ապշեց ձյունածածկ Մասիսի շշմեցնող տեսարանից։ Հենց այս ակնթարթը նրան ոգեշնչեց ստեղծելու մի յուրօրինակ «տաճար»` նվիրված Արարատին. մի կամար, որն, ինչպես կտավում, իր մեջ է առնում վեհաշուք այս լեռը: Ասում են՝ բանաստեղծը սիրում էր այցելել այստեղ և հենց այդ պատճառով այս վայրը դարձավ նրա հիշատակի յուրահատուկ խորհրդանիշ։ 

Կամարը կառուցվել է 1957 թվականին՝ հայ մեծ բանաստեղծ Եղիշե Չարենցի ծննդյան 60-ամյակի կապակցությամբ և ստացել է նրա անունը։ Կամարի աղեղին փորագրված են Չարենցի ամենահայտնի բանաստեղծություններից մեկի տողերը, որոնք նվիրված են Հայաստանին և նրա հավերժ խորհրդանիշին՝ Արարատին.

«Աշխա՛րհ անցի՛ր, Արարատի նման ճերմակ գագաթ չկա.
Ինչպես անհաս փառքի ճամփա՝ ես իմ Մասիս սա՛րն եմ սիրում»։

Այս բառերը միավորում են բնության հավերժությունն ու պոեզիայի անմահությունը։

Այսօր Չարենցի կամարը Գառնու ճանապարհին անշրջանցելի կանգառ է: Զբոսաշրջիկները այստեղ կանգ են առնում հիասքանչ լուսանկարներ անելու և հիանալու լայնածավալ Արարատյան դաշտավայրի անզուգական տեսարանով։ Հատկապես պարզ օրերին, երբ Մասիսը բարձրանում է ամպերից վեր, տեսարանը դառնում է պարզապես իսկական գլուխգործոց։ Կամարը մնում է այն կետը, որտեղ բնությունը, պատմությունը և պոեզիան միաձուլվում են՝ արթնացնելով հպարտության և ոգեշնչման զգացողություն։

4. Գառնիի տաճար

60-70 րոպե
Դիտել էջը
Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար Գառնիի տաճար
Եռանկյունաձև ժայռի եզրին՝ Ազատի գետի գորշ ալիքների վերևում, բարձրանում է Հայաստանի հնագույն ժառանգության միակ կենդանի պահապան Գառնիի հեթանոսական տաճարը։ Նրա արևին ուղղված նրբագեղ սյուները կարծես մինչ օրս շարունակում են իրենց լուռ պաշտամունքը Միհր աստծուն, որին հենց նվիրված էր այս սրբարանը։

Մ.թ. I դարում թագավոր Տրդատ Ա-ն հրամայեց այստեղ կառուցել տաճար, որտեղից բացվող անվերջ հորիզոնները ձգվում էին դեպի լեռներն ու կիրճերը և թվում էր՝ արևն ինքն է օրհնում այս հողը։ Քրիստոնեության տարածմամբ հին ծեսերը լռեցին, և Գառնին վերածվեց արքունական ամառանոցի, որտեղ աղոթքների արձագանքին փոխարինեց հանգստի ու ներշնչանքի մեղմ երաժշտությունը։

1679 թ. հզոր երկրաշարժը դղրդացրեց հողը և փլեցրեց տաճարը՝ այն վերածելով քարերի կույտի, ասես պատմությունը փակեց իր էջը այստեղ։

Մոտ երեք դար այն քնած էր ավերակների մեջ, մինչև XX դարում սկսվեց տաճարի վերականգնումը՝ վերադարձնելով Գառնիին իր հռոմեական‑հունական փառքը։

Այսօր տաճարի շուրջ կարելի է տեսնել հին ամրոցի և արքունի պալատի հետքերը, ինչպես նաև արքունի բաղնիքում պահպանված խճանկարները, որոնցից մեկի խորհրդավոր արձանագրությունը ասում է. «Աշխատեցինք՝ ոչինչ չստանալով»։ Դա ենթադրում է, որ շինությունն ու արվեստի գլուխգործոցը նվեր էին՝ ուղղված հայոց թագավորին։ Այսօր ևս, չորս տարին մեկ անգամ, տաճարում վառվում է կրակ՝ որպես աշխարհասփյուռ հայ երիտասարդությանը Երևանում համախմբող համահայկական խաղերի խորհրդանիշ։

Եթե կանգնես ժայռի եզրին, թվում է՝ քամին բերում է ժողովրդական երգերի և արքայական շքախմբի քայլերի արձագանքը։ Այստեղ կենդանանում է հնագույն Հայաստանի շունչը, որտեղ առասպելն ու պատմությունը միաձուլվում են։

5. Գեղարդի վանք

60-70 րոպե
Դիտել էջը
Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք Գեղարդի վանք
Կոտայքի կիրճի վայրի ժայռերի մեջ, որտեղ քամին բերում է քարի ու սոճու բույրը, Գեղարդի վանքը կեցած է այնպես, կարծես լեռը ինքն է կերտել այս սրբավայրը։ Նրա պարիսպները՝ կիսով չափ ամրոց, կիսով չափ քարանձավ, խոյանում են ժայռից՝ ինչպես քարացած աղոթք։ Այստեղ լռությունը կենդանի է՝ լեցուն դարավոր շարականների մեղմ արձագանքով։

12-13-րդ դարերում վանականները ստեղծեցին նմանը չունեցող մի աշխարհ: Եկեղեցիներն ու խցերը քանդակված էին հենց լեռան մեջ, որից էլ առաջացավ վանքի սկզբնական անվանումը՝ Այրիվանք «քարանձավային վանք»։ Ավելի ուշ վանքը ստացավ «Գեղարդ» անունը՝ ի պատիվ սրբազան գեղարդի, որով, ըստ ավանդության, խոցվեց Քրիստոսի մարմինը։

Համալիրը՝ Կաթողիկե գլխավոր եկեղեցին, իր ստվերոտ գավիթը, խորհրդավոր քարանձավային մատուռները, փոքրիկ ուխտասրահը և հնագույն՝ Սուրբ Աստվածածնի եկեղեցին երկխոսությունն են երկնքի ու երկրի միջև։ Լեռան սրտում փորագրված սառը սրահները, կարծես, շնչում ու պահպանում են անցյալի ուխտավորների շշուկները։ Ժայռափոր վանքերի ու խցերի մեջ առանձնանում է միջնադարյան հայկական զինանշանային արվեստը, որը ցուցադրում է հայ իշխանական տների հզորությունը, պալատական ճարտարապետության հմայքն ու շլացնող զարդանախշերը՝ Վերածննդի դարաշրջանից շատ առաջ։

Այսօր Գեղարդը պարզապես ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ի ցուցակում ընդգրկված հուշարձան չէ, այն կենդանի հրաշք է։ Երբ անցնում ես նրա քարաշեն կամարների տակով, ժամանակը կարծես կանգ է առնել։ Նեղ ճեղքերից ներս թափանցող լույսի շողերը ոսկեգույն են դարձնում քարանձավների պատերը, և թվում է՝ երկրայինն ու երկնայինը միաձուլվել են։

Ներառված է

  • Փորձառու վարորդներ

  • Օդորակիչով մեքենաներ

  • Շշալցված ջուր

  • Մեկնարկը (ավարտը) Երևանում ցանկացած վայրից

  • Տրանսպորտային միջոցի և ուղևորների ապահովագրություն

  • Լրացուցիչ կանգառներ երթուղում

Ներառված չէ

  • Զգալի շեղումներ երթուղուց

  • Ալկոհոլային խմիչքներ՝ ճաշով տարբերակն ընտրելու դեպքում

  • Աուդիոգիդեր

  • Wi-Fi տրանսպորտում

Ամրագրման պայմաններ

Չեղարկում և փոփոխում

Ծանոթացեք մեր էքսկուրսավարների հետ

Գայանե Հարությունյան

Գայանե Հարությունյան

HY EN IT

Հայաստանը հարկավոր է այցելել բաց սրտով։ Որպես Ձեր էքսկուրսավար՝ ես պարզապես տուր չեմ անցկացնի, այլ կապահովեմ վառ և անմոռաց տպավորություններ՝ կապված Հայաստանի պատմության, մշակույթի և մարդկանց հետ։ Իմ երկրի ու նրա պատմության հանդեպ լցված անկեղծ սիրով, և ունենալով տեղական ավանդույթների մասին մեծ գիտելիք՝ ես յուրաքանչյուր ճանապարհորդություն կդարձնեմ հագեցած, հետաքրքիր և անմոռանալի՝ ամեն վայր վերածելով հուշի, որը և Դուք վերադարձին Ձեզ հետ կտանեք։

Նինա Մանուկյան

Նինա Մանուկյան

RU HY EN

Բարև ձեզ։ Իմ անունը Նինա է, ես «Հյուր Սերվիս» ընկերության գիդ եմ։ Մեծ սիրով ծանոթացնում եմ հյուրերին Հայաստանի պատմությանը, մշակույթին և հին ավանդույթներին։ Ինձ համար, որպես գիդ, շատ կարևոր է, որ յուրաքանչյուր էքսկուրսիա լինի հասկանալի, հետաքրքիր և հարմարավետ։ Միասին մենք կտեսնենք հայտնի տեսարժան վայրերը, կստեղծենք գեղեցիկ հիշողություններ և, իհարկե, կենդանի լուսանկարներ :) Ուրախ կլինեմ դառնալ Ձեր ուղեկիցը Հայաստանում։ Ճամփորդեք «Հյուր Սերվիս»-ի հետ և բացահայտեք Հայաստանը ոչ միայն աչքերով, այլ նաև սրտով։

Մանյա Գևորգյան

Մանյա Գևորգյան

RU HY EN

Աշխատում եմ որպես զբոսավար 2015թ.-ից։ Մինչ օրս յուրաքանչյուր էքսկուրսիա ինձ համար մեծ դրական լիցքերի աղբյուր է։ Տուրերի ընթացքում Դուք ոչ միայն կծանոթանաք տեսարժան վայրերին, երկրի պատմությանը և ճարտարապետական առանձնահատկություններին, այլև կզգաք հայկական էմոցիոնալ մտածելակերպի և ապրելակերպի ողջ հմայքը։

Անահիտ Ասլանյան

Անահիտ Ասլանյան

RU

Կրթությունս՝ երաժշտական-մանկավարժական և մշակութաբանական։ Աշխատել եմ զբոսաշրջության, կրթության և մշակույթի ոլորտներում՝ Ռուսաստանում և Հայաստանում։ Ներկայումս աշխատում եմ որպես էքսկուրսավար Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտում և «Հյուր սերվիս» ընկերությունում։ Որպես հումանիտար կրթությամբ և մշակութաբանական մտածողությամբ մարդ՝ ձգտում եմ ներկայացնել իմ հայրենիքը հնարավորինս լիարժեք, որպեսզի զբոսաշրջիկների մոտ ձևավորվի ընդհանուր պատկերացում հայ ժողովրդի պատմության և արվեստի մասին։ Հատուկ ուշադրություն եմ դարձնում մտածողական առանձնահատկություններին, որպեսզի Հայաստան այցելությունը լինի հիշարժան և դրական։ Շարունակում եմ սովորել և կիսվել նոր գիտելիքներով։

map