Վայոց ձորի լեռներում՝ հիացմունք ներշնչող տեսարանների ու լռության մեջ, վեր են խոյանում Թանահատ վանքի ավերակները՝ մի վայր, որտեղ պատմությունն ու բնությունը միաձուլվել են անզուգական ներդաշնակությամբ։ Երբեմն այն եղել է տարածաշրջանի ամենահռչակավոր վանքերից, իսկ 13-14-րդ դարերում այստեղ գործել է Գլաձորի համալսարանը, որը վանքը վերածել էր գիտության ու կրթության մեծ կենտրոնի։
Պատկերացրեք՝ այս պատերի ներսում փիլիսոփայության ու աստվածաբանության դասախոսություններ էին ընթերցվում, ուսանողները գրում էին նոր ձեռագրեր, ստեղծում նոր աշխատություններ։ Համալսարանում գործում էր նաև նկարչության դպրոց, որտեղ վարպետները հին ավանդույթները համադրում էին նորարար ու համարձակ մոտեցումների հետ՝ առաջ մղելով հայկական մանրանկարչության արվեստը։ Այսօր, քայլելով ավերակների միջով, թվում է՝ ուսուցիչների ու աշակերտների ձայները դեռ հնչում են քամու մեջ։ Լեռան լանջերին փռված քարե մնացորդները թողնում են ուժգին տպավորություն և կարծես հրավիրում խորհելու հավերժության մասին։
Այստեղ անցյալը կենդանանում է՝ վկայելով, որ Հայաստանը դարեր շարունակ եղել է գիտելիքի, հավատքի ու արվեստի երկիր։ Թանահատի այցը յուրաքանչյուրի համար դառնում է անմոռանալի փորձառություն՝ շոշափելի կապ հին մշակույթի հետ, որը մինչև այսօր շարունակում է ոգեշնչել։